ಲಿಬಿಯಾದಲ್ಲಿ ವಿನಾಶಕಾರಿ ಪ್ರವಾಹದ ಇತ್ತೀಚಿನ ತುಣುಕ ಎಂದು ಹೇಳುವ ಸಂಬಂಧವಿಲ್ಲದ ಹಳೆಯ ವೀಡಿಯೊ - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
October 12, 2023
ಡೇನಿಯಲ್ ಚಂಡಮಾರುತದಿಂದ ಉಂಟಾದ ವಿನಾಶಕಾರಿ ಪ್ರವಾಹವು ಲಿಬಿಯಾದಲ್ಲಿ 8,000 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಜನರನ್ನು ಬಲಿತೆಗೆದುಕೊಂಡ ನಂತರ, ಈ ಪ್ರವಾಹದ ಇತ್ತೀಚಿನ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ಎನ್ನುವ  ಅನೇಕ ಹೇಳುವ ವೀಡಿಯೊಗಳನ್ನು ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಹಾಗಾದರೆ ಪೋಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದ ಕ್ಲೈಮ್ ಅನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸೋಣ.
ಕ್ಲೇಮ್ : ಲಿಬಿಯಾದಲ್ಲಿ ಇತ್ತೀಚಿನ ವಿನಾಶಕಾರಿ ಪ್ರವಾಹವನ್ನು ತೋರಿಸುವ ವೀಡಿಯೊಗಳು.
ಫ್ಯಾಕ್ಟ್ : ಈ ಎಲ್ಲಾ ವೀಡಿಯೊಗಳು CGI ವೀಡಿಯೊಗಳು ಅಥವಾ ವಿವಿಧ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಉಂಟಾದ ವಿನಾಶಕಾರಿ ಪ್ರವಾಹಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಹಳೆಯ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತವೆ. ಲಿಬಿಯಾದಲ್ಲಿ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಸಂಭವಿಸಿದ ಪ್ರವಾಹಕ್ಕೂ ವೀಡಿಯೊಗಳಿಗೂ ಯಾವುದೇ ಸಂಬಂಧವಿಲ್ಲ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಪೋಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದ ಕ್ಲೇಮ್  ತಪ್ಪಾಗಿದೆ.
ವೀಡಿಯೊ 1:
ಲಿಬಿಯಾದಲ್ಲಿ ಭಾರಿ ಪ್ರವಾಹಗಳು ಸೇತುವೆಯನ್ನು ಮುಳುಗಿಸುವ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ತೋರಿಸುವ ವೀಡಿಯೊವನ್ನು ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಪೋಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದ ಕ್ಲೈಮ್ ಅನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸೋಣ.
ವೀಡಿಯೊದ ಸ್ಕ್ರೀನ್‌ಶಾಟ್‌ಗಳ ಹಿಮ್ಮುಖ ಚಿತ್ರ ಹುಡುಕಾಟದಲ್ಲಿ, ಅದೇ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ತೋರಿಸುವ ವೀಡಿಯೊಗಳನ್ನು 2016 ರಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮ ಬಳಕೆದಾರರು ಪೋಸ್ಟ್ ಮಾಡಿರುವುದು ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಪೋಸ್ಟ್‌ಗಳನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಇಲ್ಲಿ ನೋಡಬಹುದಾಗಿದೆ. ಈ ಬಳಕೆದಾರರು ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ಆಸೀರ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ಅಲ್ ಫರ್ಶಾ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿರುವ ವಿನಾಶಕಾರಿ ಪ್ರವಾಹ ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಸಂಬಂಧಿತ ಕೀವರ್ಡ್‌ಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ನಾವು ಹೆಚ್ಚಿನ ಮೂಲಗಳನ್ನು ಹುಡುಕಿದಾಗ, ಏಪ್ರಿಲ್ 9, 2016 ರಂದು ‘Daralakhbar.com’ ಸುದ್ದಿ ಸೈಟ್‌ನ ಫೇಸ್‌ಬುಕ್ ಪುಟದಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿಸಲಾದ ವೀಡಿಯೊದ ವಿಸ್ತೃತ ಆವೃತ್ತಿಯನ್ನು ನಾವು ಕಂಡುಕೊಂಡಿದ್ದೇವೆ. ಈ ಸುದ್ದಿ ವಾಹಿನಿಯು ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ತಿಹಾಮಾ ಕಹ್ತಾನ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಅಲ್-ಫರ್ಶಾ ಗ್ರಾಮವಾಗಿದ್ದು, ಇದು ರಸ್ತೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ಬಂಧಿಸುವ ಬೃಹತ್ ಪ್ರವಾಹದ ದೃಶ್ಯಗಳು ಎಂದು ವರದಿ ಮಾಡಿದೆ.  ಅದೇ ಸುದ್ದಿಯನ್ನು ವರದಿಗಾಲ ಪ್ರಕಾರ , ಹಲವಾರು ಇತರ ಸುದ್ದಿ ಸೈಟ್‌ಗಳು 2016 ರಲ್ಲಿ ಅದೇ ವೀಡಿಯೊವನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿವೆ.
ವೀಡಿಯೊ 2:
ಲಿಬಿಯಾದಲ್ಲಿ ಭಾರಿ ಮಳೆಯ ಬಿರುಗಾಳಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಬೀದಿಗಳನ್ನು ಸುಂಟರಗಾಳಿ ಗುಡಿಸುವ ದೃಶ್ಯಗಳು ಎಂದು ಹೇಳುವ ಮತ್ತೊಂದು ವೀಡಿಯೊವನ್ನು ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಪೋಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದ ಕ್ಲೈಮ್ ಅನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸೋಣ.
ವೀಡಿಯೊದ ಸ್ಕ್ರೀನ್‌ಶಾಟ್‌ಗಳ ಹಿಮ್ಮುಖ ಚಿತ್ರ ಹುಡುಕಾಟದಲ್ಲಿ, ಇದೇ ರೀತಿಯ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ತೋರಿಸುವ ವೀಡಿಯೊವನ್ನು ಶಟರ್‌ಸ್ಟಾಕ್ ವೆಬ್‌ಸೈಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿಸಲಾಗಿದೆ. ಮೂಲ ವೀಡಿಯೊವು ಸುಂಟರಗಾಳಿಯ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ತೋರಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಈ ಶಟರ್‌ಸ್ಟಾಕ್ ಪುಟವು “ಕರಾವಳಿ ಪಟ್ಟಣದಲ್ಲಿ ಚಂಡಮಾರುತ ಹಾನಿ” ಎಂಬ ಶೀರ್ಷಿಕೆಯೊಂದಿಗೆ ವೀಡಿಯೊವನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದೆ. ಸಿನಿಮಾಟಿಕ್ ಸ್ಟಾರ್ಮ್ ಫೂಟೇಜ್ ಮೂಲಕ ವೀಡಿಯೊ ಕೊಡುಗೆಯಾಗಿದೆ.
ಈ ಕೀವರ್ಡ್‌ಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ನಾವು ಹೆಚ್ಚಿನ ಮೂಲಗಳನ್ನು ಹುಡುಕಿದಾಗ, ಅದೇ ವೀಡಿಯೊವನ್ನು @rtsarovvideo ಹೆಸರಿನ  ಪುಟದಲ್ಲಿ ಯು ಟ್ಯೂಬ್  ಪ್ರಕಟಿಸಿರುವುದು ನಮಗೆ ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. ಈ ಯು ಟ್ಯೂಬ್ ಚಾನೆಲ್ ಪ್ರಕಾರ  ಸುಂಟರಗಾಳಿಗಳು ಬೀದಿಗಳನ್ನು ಗುಡಿಸುವ ಅನೇಕ ರೀತಿಯ ವೀಡಿಯೊಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದೆ. ವೀಡಿಯೊದ ಕುರಿತು ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ, ಈ ಯೂಟ್ಯೂಬ್ ಚಾನೆಲ್ ಅವರು ತೀವ್ರವಾದ ಹವಾಮಾನ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳು ಮತ್ತು ನೈಸರ್ಗಿಕ ವಿಕೋಪಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಎಡಿಟ್ ಮಾಡಿದ ವೀಡಿಯೊಗಳನ್ನು ರಚಿಸುತ್ತಾರೆ ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತವಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, ಸಂಬಂಧವಿಲ್ಲದ ಹಳೆಯ ವೀಡಿಯೊಗಳನ್ನು ಲಿಬಿಯಾದಲ್ಲಿ ವಿನಾಶಕಾರಿ ಪ್ರವಾಹದ ಇತ್ತೀಚಿನ ತುಣುಕನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ.